Frouke Arns is stadsdichter van Nijmegen. Dat verbaast mij niet, want haar gedichten zijn toegankelijk: vaak kort en in eenvoudige taal, over thema’s die we allemaal wel herkennen. Mensen die je misschien kent bestaat uit drie delen. Het eerste speelt zich dicht bij huis af.
Op een balkon van een flat voert iemand
zijn longen aan de wolken, spreekt met meeuwen
Maxim Leo werd in 1970 in Oost-Berlijn geboren. Hij maakte dus als 19-jarige de val van de Berlijnse Muur mee, één van de belangrijkste gebeurtenissen van de twintigste eeuw. Ook zijn ouders en grootouders waren aanwezig bij gebeurtenissen die elke jongere nu op school leert. In Rode liefde vertelt Maxim Leo zijn familiegeschiedenis, die hij schreef aan de hand van interviews, dagboeken, brieven en officiële documenten.
Na de Tweede Wereldoorlog werd Duitsland verdeeld in vier stukken: het oosten kwam onder leiding van Rusland te staan, in het westen waren stukken land voor Frankrijk, Amerika en Groot-Brittannië. Ook Berlijn werd in vier stukken opgedeeld. In het begin was dit alleen een formele indeling en de bevolking merkte er weinig van. Maar er ontstond verschil tussen oost en west. Maxims vader Wolf woonde als jongen in de jaren vijftig in Oost-Berlijn. Met zijn vriendjes ging hij na school graag naar het westen, omdat daar meer te koop was in de winkels en er waren Amerikaanse films te zien. Wolf begreep niet waarom zijn vader beweerde dat Oost-Duitsland zoveel beter was. De overheid werd steeds strenger. Alles kon tegen je gebruikt worden: heb je een spijkerbroek aan? Dan zal je wel voor de Amerikanen zijn en tegen de communisten, iets waarvoor je opgepakt kon worden. In één nacht werd de grens gesloten en daarna werd de Berlijnse Muur gebouwd, zodat Oost-Duitsers niet meer naar het westen konden reizen.
Een paar maanden geleden plaatste ik een poll met vier boeken, waarbij Een handvol sneeuw op de tweede plaats kwam, na Stephen King. Mijn aandacht werd al getrokken door de mooie voorkant van dit boek, maar ook de beschrijving maakte me nieuwsgierig. Afgelopen zaterdag kreeg de Duitse auteur Jenny Erpenbeck samen met vertaler Elly Schippers de Europese Literatuurprijs uitgereikt voor dit boek en daarom besloot ik het nu te lezen.
Aan het begin van de twintigste eeuw wordt er in Galicië (in Polen, niet in Spanje) een meisje geboren. Na acht maanden overlijdt ze in een koude nacht. Haar katholieke vader verdwijnt zomaar; hij vertrekt naar Amerika. Haar joodse moeder gaat weer bij haar moeder wonen en samen runnen ze een kruidenierswinkel. In korte hoofdstukken wordt afwisselend verteld hoe het de man en de vrouw vergaat. De man observeert emigranten die in hun nieuwe land aankomen en maar moeten afwachten of ze wel echt naar binnen mogen of dat ze de lange bootreis terug moeten gaan maken. De vrouw gaat af en toe naar bed met een man om zich een nieuw paar kousen of een nieuwe jurk te kunnen veroorloven.
Hasan Ali Toptaş is een bekende schrijver in Turkije. Op Goodreads zie ik alleen maar Turkse titels van hem, die allemaal gemiddeld minstens vier sterren krijgen. Hij staat bekend om zijn surrealisme en daarom wilde ik dit boek graag lezen.
De ik-persoon van De wand blikt terug op tweeënhalf jaar leven in eenzaamheid. Ze was alleen in het vakantiehuis van vrienden, in de Oostenrijkse bergen. ’s Avonds kwam het bevriende echtpaar niet terug uit het dorp en de volgende dag ging de hoofdpersoon op zoek om te kijken wat er aan de hand was. Ze stuitte op een onzichtbare wand, een soort glas waar ze wel doorheen kon kijken. Voorzichtig lopend langs de wand zag ze een boerderijtje met een man die zich stond te wassen. Een paar uur later stond de man er nog steeds, in dezelfde houding. Ook lag er een koe, als versteend. Alle mensen en dieren aan de andere kant waren dood. Gelukkig was de hond Luchs bij haar gebleven toen haar vrienden naar het dorp gingen.
Een tijd geleden zette een liedje van Claudia de Breij mij aan het denken. Het ging erover dat liedjes en boeken vaak over de liefde tussen een man en een vrouw gaan, maar nooit over relaties tussen twee mensen van hetzelfde geslacht. Zij kon zich er niet in herkennen.
Inderdaad, wanneer heb jij voor het laatst een boek gelezen waarin de hoofdpersoon homo of lesbisch is? Er komen weleens homo’s voor in boeken, maar meestal in bijrollen. Een voorbeeld is Marnix, één van de vijf studenten in Dogma. Ik besloot om nu eens een boek te kiezen dat draait om een homoseksuele hoofdpersoon. Het was @DeDaanmans die het filmpje van Claudia de Breij twitterde. Hij raadde me Oranges are not the only fruit aan.
In 1985 was er een aardbeving in Chili. De hoofdpersoon van Manieren om naar huis terug te keren mocht toen samen met de buurkinderen in een tent slapen, terwijl hun ouders bij een kampvuur zaten te praten. In die nacht ontmoette hij Claudia, een buurmeisje dat twee jaar ouder was. Hij vond haar erg leuk. Op een gegeven moment vroeg Claudia aan hem of hij buurman Raúl in de gaten wil houden. Hij wist niet precies waarom, maar voerde zijn opdracht zo goed mogelijk uit. Toen er een jonge vrouw bij de buurman bleef logeren, volgde hij haar zelfs een heel eind met een busje mee. Hij was nog nooit zo ver van huis geweest. Ze verdween in een blauw huis met een groen hek. Verder lezen
Tot voor kort wist bijna niemand dat Woesten een dorp is vlak bij Ieper in Vlaanderen. Maar sinds Kris van Steenberge zijn debuut publiceerde is daar verandering in gekomen. Ik had hoge verwachtingen van dit veelgeprezen boek en ik werd niet teleurgesteld. Je moet er wel de tijd voor nemen, want het is prachtig geschreven.
Aan het einde van de negentiende eeuw is Elisabeth vijftien jaar. Ze is een intelligent meisje en ging graag naar school, maar toen ze twaalf was werd besloten dat ze voortaan thuis zou blijven om haar moeder te helpen met kantklossen. Ze komt in gesprek met meneer Funke, de vreemdeling van het dorp. Hij leent Elisabeth stiekem boeken en daar geniet ze met volle teugen van. Maar op een dag is meneer Funke weer zomaar verdwenen.
In de bizarre verhalen van Diane Cook komen bepaalde thema’s telkens terug. Sommige verhalen zijn dystopisch: ze gaan over het einde van de wereld of over een vreemde wereld die lijkt op de onze. De sfeer is luguber, ik zit soms te griezelen bij de beschrijvingen en dat past ook bij de voorkant van het boek. Het einde der tijden speelt zich af na een overstroming waarbij veel doden zijn gevallen. De hoofdpersoon woont in een mooi groot huis op zuilen met veel kamers en duur antiek. Hij heeft een grote etensvoorraad. In het huis van de buurman zitten heel veel mensen en ze vragen hem om eten, maar hij geeft niemand iets. Hoe lang houdt hij dat vol in z’n eentje?
Mae is ontzettend blij als ze via haar beste vriendin bij The Circle mag gaan werken, een bedrijf dat een kruising is tussen Facebook en Google. Bijna iedereen heeft een Circle-account om razendsnel informatie te kunnen opzoeken en ervaringen te kunnen delen. In het begin was er wel wat weerstand tegen het verplichte gebruik van je echte naam, maar de diensten van The Circle zijn veel beter dan wat andere bedrijven aanbieden, waardoor de meeste mensen al snel overstag zijn gegaan. De campus van The Circle biedt haar werknemers alles wat ze nodig hebben: moderne kantoorgebouwen, gratis eten en veel feestjes waarna je kunt blijven overnachten in één van de hotelkamers. Die zijn trouwens zo populair dat veel ‘Circlers’ er permanent wonen.
Lalagè leest 