Leesreis om de wereld: Libanon

Op de eerste bladzijde weet ik het al: An unnecessary woman is een goed boek. Ik waan me meteen in Libanon, waar Aaliya in de badkamer staat en ziet dat ze haar haar per ongeluk blauw heeft geverfd. Dat kwam zo: elke ochtend drinken haar drie buurvrouwen koffie op de gang van hun flatgebouw. Aaliya kan ze meestal letterlijk verstaan en hoorde ze zeggen dat Aaliya’s witte haar er beter uit zou zien met zo’n speciale shampoo met wat blauw erin, zodat het minder geel lijkt. Maar te veel van die shampoo maakt je haar blauw en nu durft ze zich helemaal niet meer op de gang te vertonen.

Aaliya doet niet mee aan het koffiedrinkritueel, want ze zit liever in haar appartement, omringd door stapels boeken. Ze denkt dan ook vaak in citaten uit klassiekers, die ze heeft verzameld in de loop van een halve eeuw waarin ze in een boekwinkel werkte. Die baan kreeg ze nadat haar man haar verlaten had. Hij was impotent, dus kinderen hadden ze niet. Aaliya bleef in hun appartement wonen. Ook tijdens de burgeroorlog heeft ze Beiroet nooit verlaten.

Verder lezen

Norse mythology – Neil Gaiman

Van Thor met zijn hamer had ik weleens gehoord, maar veel meer wist ik niet van Noorse mythen. Gelukkig besloot meesterverteller Neil Gaiman (van wie ik eerder The ocean at the end of the lane las) om deze oude verhalen af te stoffen en opnieuw op te schrijven. Ik bemachtigde deze mooie uitvoering van Norse mythology, met op de voorkant Thors hamer en daarop de wereldboom Yggdrasil met de regenboogbrug en daaromheen de zeeslang die zo lang is dat hij rond de hele aarde strekt.

Gaiman begint met een introductie over het ontstaan van dit boek en daarna stelt hij de hoofdrolspelers voor: de goden Thor, Odin en Loki. Verder lezen

Boek der omzwervingen – Konstantin Paustovski

In het zesde en laatste deel van zijn autobiografie reist Konstantin Paustovski naar allerlei uithoeken van de Sovjet-Unie. Het begint echter treurig, met de dood van zijn moeder en zijn zus. Nu heeft hij geen familie meer. Dat ontheemde gevoel komt verder niet meer aan bod. Het lijkt wel of mede-schrijvers zijn familie zijn geworden: journalisten die hij ontmoet op de redactie van kranten, en later mensen die hij ontmoet in een zomerhuis dat speciaal voor schrijvers is bedoeld, om aan een boek te kunnen werken. De stukken over de schrijvers vind ik echter niet zo heel interessant; die lees ik wat vluchtiger door.

Door de vele plekken waar Paustovski woont, is het boek nogal fragmentarisch van opzet. In elk hoofdstuk zit hij weer ergens anders. Een aantal keren verwijst hij naar andere boeken, die hij eerder heeft geschreven en waar ook autobiografische elementen in zitten. Verder merkt hij zelf op dat hij af en toe afdwaalt, waarbij hij excuses maakt aan de lezer. Er zijn wel weer een aantal prachtige beschrijvingen van de natuur en de lokale bevolking bij, die helemaal tot hun recht komen in de sublieme vertaling van Wim Hartog.

Toch heeft dit zesde deel veel indruk op mij gemaakt en dat komt door de hoofdstukken over Lenin en Stalin. Hiervan is een deel oorspronkelijk gecensureerd, maar ze zijn teruggevonden en in de recente heruitgave van Van Oorschot opgenomen. Verder lezen

Homegoing – Yaa Gyasi

Op mijn leesreis rond de wereld ben ik in Ghana aanbeland. Homegoing begint met een stamboom en die blijkt onmisbaar te zijn bij het lezen van dit boek. Elk hoofdstuk gaat namelijk over een volgende generatie en er worden ook nog twee takken van de stamboom gevolgd. Het begint in de achttiende eeuw bij Effia en het volgende hoofdstuk is van haar halfzus Esi. Daarna komen hun respectievelijke zoon en dochter aan de beurt en zo gaat het verder. Van elke hoofdpersoon worden de belangrijkste levensgebeurtenissen verteld, bijvoorbeeld een verhaal uit hun jeugd, hoe ze hun partner leerden kennen en wat voor werk ze deden. Meestal wordt er wel een verbinding gelegd met de generatie ervoor, waarover ik eerder heb gelezen. Vaak blader ik ook even terug om te kijken wie hun ouders waren en daarbij helpt de stamboom voor het overzicht.

De twee takken van de stamboom volgen een andere route. Esi wordt als slaaf naar Amerika gebracht, waar haar kleinzoon uiteindelijk vrijgelaten wordt en de achternaam Freeman krijgt. Verder lezen

Leesreis om de wereld: Venezuela

Dokter Andrés Miranda krijgt de uitslagen van zijn vader te zien. Het is duidelijk dat die binnen een paar weken zal komen te overlijden. Andrés heeft in zijn loopbaan al vaak genoeg slecht-nieuwsgesprekken gevoerd, maar nu blokkeert hij. Het lukt hem maar niet om het juiste moment te vinden om aan zijn vader te vertellen dat hij ernstig ziek is. Zijn moeder is overleden toen hij tien jaar was. Vlak daarna gingen vader Javier en zoon Andrés samen naar een eiland, om afleiding te vinden. Andrés heeft er goede herinneringen aan en besluit om samen met zijn vader nog een keer naar dat eiland te gaan, met het voornemen om hem daar te vertellen over zijn ziekte. Maar hij is bang dat zijn vader, die altijd zo stabiel is geweest, het nieuws niet aan zal kunnen. Verder lezen

Het einde van de punk in Helsinki – Jaroslav Rudiš

Ole is eigenaar van café Helsinki, in een industriële stad in het oosten van Duitsland. Boven de straat lopen buizen waar water door ruist. Onder de stad wordt een tunnel gegraven. Er wordt met springstof gewerkt, dan trilt de aarde en de glazen in het café rinkelen. De stamgasten trekken zich er niets van aan en steken nog een sigaret op of bestellen een biertje of een bord soljanka: soep die Gabi heeft gekookt. Met veel humor vertelt Jaroslav Rudiš over deze mensen. Op een gegeven moment fantaseert Ole over een plaat over café Helsinki, met tien nummers over de vaste bezoekers. Het zijn acht grappige portretjes inclusief typische uitspraken, zoals van Oles huisgenoot de Prager:

De basis voor een goede maaltijd zijn goede ingrediënten en er zo min mogelijk mee doen. Misschien geldt dat ook wel voor relaties. Maar de goede ingrediënten zijn vermoedelijk op.

Verder lezen

Leesreis om de wereld: Syrië

Aeham Ahmad werd beroemd door Youtube-filmpjes waarop hij piano speelt en zingt temidden van verwoeste gebouwen in Syrië. Hij is nog geen dertig, maar heeft al genoeg meegemaakt om een boek vol verhalen te vertellen over zijn jeugd, de bezetting van de Palestijnse wijk en zijn vlucht naar Duitsland. Twee nieuwe landgenoten Sandra Hetzl en Ariel Hauptmeier tekenden zijn verhaal op in een heldere stijl. Doordat ze met een Duitse bril vertellen, worden cultuurverschillen goed uitgelegd, bijvoorbeeld wat ze daar eten en hoe belangrijk familie is. Vertalers Ralph Aarnout en Jantsje Post hebben ook prima werk afgeleverd.

Aeham begint met zijn vroegste herinneringen aan zijn ouders. Zijn vader is blind, maar maakt de mooiste meubels en muziekinstrumenten. Verder lezen