natuur

2 augustus 2026

October, October – Katya Balen

October is een meisje van tien jaar, dat met haar vader in het bos woont. Ze verwarmen het huis met een houtkachel en het grootste deel van hun voedsel verbouwen ze zelf. October gaat niet naar school, maar leert allerlei praktische vaardigheden van haar vader, waaronder ook lezen, schrijven en rekenen. Haar moeder vond het leven in het bos te zwaar en is terug naar de stad verhuisd toen October vier jaar was. Ze schrijft regelmatig brieven, die October nooit beantwoordt.

Het mooiste van dit boek vind ik het gedeelte waarin October een baby-uil vindt. Haar vader zegt dat ze het uiltje niet moet aanraken, omdat er misschien nog een volwassen uil komt om voedsel te brengen. October denkt dat dat niet zal gebeuren en haalt het uiltje stiekem toch op en verstopt het in haar hut. De vader ontdekt dat al gauw en zegt dat ze er nu ook goed voor moet zorgen, dus ze gaan naar de dierenwinkel om ingevroren muizen te kopen. Voor October is zo’n bezoek aan een winkel overweldigend, door alle prikkels waar ze niet aan gewend is. Het kost veel moeite om het uiltje te laten eten: de eerste dagen houdt ze haar snavel stijf dicht. Maar uiteindelijk lukt het toch om haar te laten eten en groeien.

Verder lezen
10 mei 2026

Miniatuurwereld: de kracht en pracht van korstmossen

Vroeger dacht ik dat die witte vlekken op de stoep kauwgom of vogelpoep waren, maar nu weet ik dat het meestal om korstmossen gaat! Net als de groene, witte, gele, zwarte, bruine of zelfs rode vlekken die je kunt tegenkomen op muren, paaltjes, bruggen en bomen. Een tijdje geleden volgde ik een minicursus over korstmossen en sindsdien zie ik ze overal waar ik loop. Pas geleden is er een prachtig boek verschenen over deze bijzondere levensvormen, geschreven en gefotografeerd door Harold Timans, Henk-Jan van der Kolk en Ron Poot.

Verder lezen
29 maart 2026

Woeste kust – Charlotte McConaghy

Woeste kust speelt zich af op een eiland bij Antarctica met een vuurtoren, een onderzoekslab en een zadenbank. Dom en zijn drie kinderen zijn de laatste menselijke bewoners, omdat de zeespiegel stijgt. Dan spoelt er een vrouw aan, net nadat de radio is verwoest en er geen enkel contact meer mogelijk is met het vaste land. Het duurt nog zes weken voor een schip naar het eiland zal komen…

Charlotte McConaghy bouwt de spanning langzaam op. Het perspectief wisselt tussen de eilanders en als lezer krijg je telkens een beetje meer informatie over wat hier aan de hand is. Het is duidelijk dat zowel Dom en zijn kinderen als de aangespoelde Rowan van alles achterhouden, omdat ze elkaar niet vertrouwen. Als ze meteen aan elkaar hadden verteld hoe de vork in de steel zit, dan zou het nog steeds een spannend verhaal zijn door wat ze samen overkomt.

Verder lezen
16 november 2025

Maria Sibylla – Inez van Dullemen

Inez van Dullemen heeft een prachtige, rijke schrijfstijl, met zeldzame woorden. Het past helemaal bij de geschiedenis van Maria Sibylla Merian, die in 1700 naar Suriname ging om daar tropische vlinders te bestuderen. Ze schilderde die samen met hun rupsen en de planten waar ze op leefden.

Als klein meisje heeft Maria Sibylla leren tekenen en schilderen van haar stiefvader in Frankfurt am Main. Tijdens haar huwelijk gaat ze door met schilderen, totdat ze weggaat bij haar echtgenoot. Samen met haar twee dochters sluit ze zich aan bij de Labadisten in Friesland, een religieuze gemeenschap. Haar broer Casper heeft haar daartoe overgehaald.

Verder lezen
18 maart 2025

The island of missing trees – Elif Şafak

Het eiland Cyprus was vroeger bedekt met bomen. Door de recente geschiedenis heeft er een kaalslag plaatsgevonden. The island of missing trees is het verhaal van de liefde tussen Kostas en Defne, die begint als ze tieners zijn in 1974. Hij is Grieks, zij is Turks. Daarom ontmoeten ze elkaar in het geheim. Dat gebeurt meestal in het restaurant The happy fig, waarin een vijgenboom groeit. Je leest het goed: de boom groeit in het restaurant en haar takken steken door een gat in het dak. Het is een gezellige tent, bestierd door Yiorgos en Yusuf. Ook zij zijn stiekem geliefden. Het menu van het restaurant staat in het boek en het is heerlijk om dat te lezen.

Verder lezen
11 maart 2025

Zij kwam voor hulp – Minke Douwesz

Minke Douwesz had aangekondigd geen romans meer te schrijven, maar nu is er toch weer een boek van haar hand verschenen. Nog een verrassing: dit is een toekomstverhaal, dat zich afspeelt rond 2085, nadat een grote overstroming een deel van Nederland voorgoed onder de zeespiegel heeft doen verdwijnen. Er heerst een streng regime, waarin natuurbescherming heel belangrijk is. Alles is op de bon en de tijd dat iedereen een zakcomputer bij zich heeft is ook voorbij. Zelf koken kan wel, maar de meeste mensen eten in een soort kantines. Ook zijn er strenge morele wetten. Vrouwen moeten in principe rokken dragen, tenzij dat echt te onpraktisch is bij bepaalde bezigheden. Homoseksualiteit is niet strikt verboden, maar wordt erg ontmoedigd.

Verder lezen
1 maart 2025

Graafdier – Nikki Dekker

Op het internationaal literatuurfestival in Utrecht (ILFU) hield Nikki Dekker een prachtige presentatie, waardoor ik haar tweede boek Graafdier graag wilde lezen. Haar debuut Diepdiepblauw vond ik fijn, maar ik heb er niet over geblogd, omdat ik niet zo goed wist hoe. Ik weet nog dat het gaat over zeedieren en over genderidentiteit. In de bieb staat het bij de literatuur. Graafdier staat bij de informatieve boeken. In allebei filosofeert Nikki over de wereld om ons heen.

Nikki is uitgenodigd om te schrijven over natuurgebied de Groote Peel en daarom zit ze daar een aantal dagen in een vakantiewoning. ‘Jij houdt erg van de natuur, hè!’ krijgt ze weleens te horen, maar zelf vindt ze dat ze er weinig van weet. Ze kan bijvoorbeeld maar een paar vogelsoorten herkennen. Voor deze schrijfsessie heeft ze een grote stapel boeken over natuur meegenomen, waar ze interessante weetjes uit opdiept. En ze heeft gesprekken met kenners van het gebied, soms op afspraak en soms doordat ze hen tegenkomt.

Verder lezen
20 oktober 2024

De mierenkaravaan – Mariken Heitman

Het derde boek van Mariken Heitman heeft weer de natuur als centraal thema. De hoofdpersoon Kiek staat dicht bij de schrijver, wat het nog indringender maakt. Kiek beheert een biologische tuinderij, waar ze allerlei groenten kweekt. Wekelijks stelt ze 152 pakketten samen voor haar klanten. Ze wordt bij het werk geholpen door een stuk of tien vrijwilligers. Kiek heeft te kampen met lichamelijke klachten. Op een dag krijgt ze van de neuroloog het vonnis: ze heeft multiple sclerose. Dat verklaart ook haar moeheid, en toch vraagt ze zich af of het geen aanstellerij is.

Verder lezen
6 augustus 2024

De tienduizend dingen – Maria Dermoût

Op een eiland in Nederlands-Indië woont de oude mevrouw Felicia in de tuin van Kleyntjes. Ze is de vijfde en laatste generatie van haar familie die daar woont. Haar enige zoon is gestorven. Maria Dermoût beschrijft zeer beeldend hoe het daar is: de specerijenbomen, de dieren, de zee met allerlei schelpjes. Ik heb veel gedeeltes traag gelezen. Het is prachtig en de vergane glorie is meteen voelbaar.

Na deze introductie speelt het volgende hoofdstuk zich veel eerder af. Kort wordt verteld hoe Felicia als meisje bij haar grootmoeder op het eiland woonde. Op achtjarige leeftijd vertrok ze met haar ouders naar Holland, om als jonge vrouw weer terug te komen bij haar oma, met haar zoontje maar zonder man. Ze bouwt haar leven op met allerlei handeltjes, waarmee ze goed geld verdient. Iedereen kent haar.

Verder lezen