Flexibel geloven: zingeving voorbij de grenzen van religies

Nederland is een seculier land geworden en de kerken worden leger, maar ondertussen gelooft meer dan de helft van de Nederlanders dat er meer is tussen hemel en aarde. Velen zijn op zoek, gaan naar yoga en lezen de Happinez. Anderen verdiepen zich in oude religies, om daar vervolgens uit te halen wat goed voelt. Dat laatste doen de elf mensen in het boek Flexibel geloven. Voor dit boek heeft Frieda Pruim de interviews afgenomen en Manuela Kalsky schreef er een wetenschappelijke beschouwing achteraan.

Zes van de geïnterviewden geven aan dat ze twee of meer religies combineren. Verder lezen

De liefde – Jonas Gardell

In de jaren tachtig dook een onbekende, dodelijke ziekte op, die vooral onder homoseksuelen voorkwam. Het was ook de tijd dat homoverenigingen werden opgericht en homo’s en lesbiënnes samen begonnen te strijden voor hun rechten. In het drieluik Een verhaal van liefde, ziekte en dood vertelt Jonas Gardell over de opkomst van de homobeweging, die zo vroeg al werd opgeschrikt door de nare ziekte aids.

In 1982 verhuist Rasmus naar Stockholm. Hij heeft net eindexamen gedaan en is blij dat hij het dorp van zijn jeugd kan ontvluchten. Daar hoorde hij er nooit bij; hij werd gepest omdat hij anders was. In Stockholm begint hij een nieuw leven en komt in contact met mensen die zijn zoals hij. Dat is nog een heel avontuur. Voor het eerst naar een ontmoetingsplaats gaan of een homoclub gaan vindt hij doodeng, maar hij voelt ook dat dit is waar hij hoort. Verder lezen

Magdalena – Maarten ’t Hart

‘Ik kwam er niet doorheen,’ zei iemand van mijn leesgroep over Magdalena, op de avond dat we Dijk hadden besproken. Ik was verbaasd, want ik lees de boeken van Maarten ’t Hart altijd graag. Zijn humor en nuchtere kijk op de wereld spreken me wel aan. Mijn ouders vonden Magdalena allebei een goed boek. Ik had dus wel zin om eraan te beginnen.

Magdalena gaat over de moeder van de schrijver, maar het begint met zijn oma (de moeder van zijn moeder). Die was een spraakwaterval en de zinnen zijn eindeloos. Het is een kunst om het vrij vlot te lezen en dan is het best interessant. Over het leven van zijn moeder voordat Maarten werd geboren weet hij niet veel. Daar vertelde ze nooit iets over. Het gaat dus al snel over zijn jeugd. Lena was een lieve, zorgzame moeder. Wel was ze overal bang voor, net als Maarten zelf, terwijl zijn vader juist nergens bang voor was. Verder lezen

Vreemdeling – Riikka Pulkkinen

Op een zondag vertrekt Maria vanuit haar woonplaats Helsinki met de boot naar de overkant. Het is een spontane actie. Die ochtend heeft ze nog als dominee de kerkdienst geleid. Ze vlucht en weet zelf nog niet waarheen. Maar de plek waar ze uitkomt is geen onlogische: New York, waar haar moeder als meisje woonde. Haar moeder stierf jong aan borstkanker, wat Maria’s tienertijd tekende. Toch maakt ze deze reis pas nu er in haar omgeving iets is gebeurd wat haar enorm heeft geraakt. Dat heeft te maken met de zevenjarige Yasmina, die spontaan de kerk binnenliep en vriendschap sloot met de dominee.

Drie verhaallijnen lopen door elkaar. De eerste is het heden, waarin Maria in New York is, dansles krijgt van haar huisgenoot Mélanie en bijna dagelijks naar bed gaat met een man waar ze de naam niet eens van kent. Daarnaast blikt ze terug op haar tienertijd, waarin ze anorexia had en al intensief met het geloof bezig was. En dan is er nog het recente verleden, waarin de vriendschap met Yasmina opbloeit. Maria maakt zich zorgen om haar, omdat ze bedreigd wordt. Zou Yasmina het verzinnen? Of moet Maria ingrijpen? Maar hoe dan?

Riikka Pulkkinen heeft een zeer mooie, bijzondere schrijfstijl. Verder lezen

En het sneeuwde in Rome – Stefan van Dierendonck

De debuutroman van Stefan van Dierendonck vond ik erg goed. Daarom leen ik zijn tweede boek van de bibliotheek zodra het er is. En het sneeuwde in Rome is nog autobiografischer dan En het regende brood. Waar Stefan in het eerste boek nog voor een alter ego koos, net als hij een priester met glutenallergie, laat hij zichzelf in het tweede boek helemaal samenvallen met de hoofdpersoon. Bovendien zijn er kleine stukjes die zich in het heden afspelen, waarbij hij soms reflecteert op wat hij net heeft geschreven over vijftien jaar geleden.

In het jubeljaar 2000 is Stefan als jonge priester naar Rome gestuurd door zijn bisschop, om daar te gaan studeren. Verder lezen

De dag dat ik Jezus ontmoette – Charlotte Rørth

De Deense Charlotte Rørth was niet religieus en hield zich ook niet bezig met yoga. Toch had ze op een dag een spirituele ervaring die haar hele leven veranderde of in elk geval haar beleving ervan. In een kerkje in Spanje had ze een ontmoeting met Jezus. Ze was voor haar werk op reis en zat even uit te rusten op een bankje in de sacristie van de kerk. Jezus verscheen voor haar in een landschap met olijfbomen, dat leek op het Spaanse, maar het was Israël. Toen de verschijning voorbij was, zag de gids dat Charlotte straalde, alsof ze verliefd was, maar dan letterlijk, met licht om haar heen.

In De dag dat ik Jezus ontmoette beschrijft Charlotte Rørth hoe ze besluit om deze ervaring te benaderen op de manier die ze gewend is: als journalist gaat ze op zoek naar mensen die eenzelfde ervaring hebben gehad. Verder lezen

The Wonder – Emma Donoghue

Anna O’Donnell is elf jaar en leeft al vier maanden zonder te eten. Haar eerste hostie in april 1859 was haar laatste maaltijd. Pelgrims komen van dichtbij en ver om het wonder te aanschouwen. Een commissie van wijze mannen uit het dorp besluit om te bewijzen dat het hier echt om een heilige gaat. Ze huren twee verpleegsters in om Anna dag en nacht te observeren, waarbij ze elkaar afwisselen. De ene is een non uit de buurt, de ander is de Engelse verpleegster Lib. Zij is opgeleid door Florence Nightingale tijdens de oorlog en heeft daarna in een ziekenhuis gewerkt.

Lib is vastbesloten om Anna te ontmaskeren Verder lezen

Een alternatief boekenweekgeschenk

De eerste bladzijde van de novelle lees ik op internet en dat maakt me al meteen enthousiast. Jennifer is met haar vader onderweg naar Portugal, in een oud Volkswagenbusje. Waarom zou ze dat doen? Ik wil het weten! Daarom spurt ik mij naar de christelijke boekhandel in de buurt, om het christelijke boekenweekgeschenk te scoren. Helaas doet die winkel niet mee, maar bij Sjofar in Utrecht koop ik het voor 2,95 euro. Uiteraard kan je het ook cadeau krijgen als je een boek van minstens 12,50 euro aanschaft. Het geschenk is geschreven door Corien Oranje en toevallig vind ik haar zo’n leuk mens (al ken ik haar alleen door haar blog en op twitter). Eerder las ik al één van haar vele fijne jeugdboeken.

Verder lezen

Woestijnvaders: inspiratie voor nu – Mattias Rouw

Kloosters krijgen in deze tijd weer wat meer aandacht. Niet dat er massaal wordt ingetreden, maar velen gaan graag in retraite. Even weg uit deze snelle wereld en de waan van de dag, om tot rust te komen. Monniken van nu en vroeger kunnen ons inspireren om ons leven anders in te richten. De woestijnvaders hebben dat effect al eeuwenlang. Zij waren de voorlopers van de huidige kloosters. De eerste christelijke monniken, in de eerste eeuwen van onze jaartelling, leefden vaak juist in hun eentje in plaats van in een groep. Wel trokken ze veel bewonderaars aan en zo ontstond er regelmatig toch een klooster. In het boek Woestijnvaders worden een aantal van deze vroege monniken beschreven.

2016-11-26-08-49-27

De buitenkant van het boek is zo degelijk en sober als de woestijnvaders zelf, maar voor het binnenwerk is flink uitgepakt door een team van mensen die de teksten van Mattias Rouw tot een kunstwerk hebben gemaakt. Ik vind het ontzettend mooi. Het heeft ervoor gezorgd dat Woestijnvaders vorig jaar verkozen is tot het theologische boek van het jaar. Verder lezen

The testament of Mary – Colm Tóibín

In deze donkere dagen voor kerst leven we toe naar de herdenking van de geboorte van Jezus van Nazareth. Ook wie nooit een kerk van binnen ziet kent vast het verhaal waarin zijn moeder Maria een centrale rol speelt. Het leek mij mooi om juist in deze periode The testament of Mary te lezen, waarin de bejaarde Maria terugkijkt op haar leven. Anders dan ik had verwacht komt het kerstverhaal amper aan bod. Misschien komt dat wel doordat Colm Tóibín kiest voor een onorthodoxe visie, waarin Maria geen volgeling van haar zoon is.

Verder lezen