Iedereen kan schilderen – Emma Curvers

Als haar vader het voor het zeggen had, lag het debuut van Emma Curvers niet meer in de winkel. Hij voelde zich gegriefd door het boek en eiste dat het niet meer verkocht zou worden, maar de rechter gaf hem geen gelijk. Zou hij zich dan toch in Iedereen kan schilderen herkend hebben, ook al benadrukt zijn dochter dat het fictie is?

Hans Kostons lijkt zo op het eerste gezicht een normale, vriendelijke man. Hij heeft een goed lopend bedrijf en daardoor woont het gezin in een groot huis met mooie spullen en een zwembad. Zijn echtgenote en zijn dochters Iris en Mia moeten echter wel aan de eisen van Hans voldoen. Anders kan het zomaar gebeuren dat moeder Elsbeth in de winter zonder jas buiten staat en niet meer naar binnen mag. Ze mag ook niet koken in de blinkende keuken, maar moet dat doen in de bijkeuken. Een ander voorbeeld is dat Elsbeth, Iris en Mia door Hans worden achtergelaten bij een tankstation, als ze onderweg zijn naar een tante om Pasen te vieren. Volgens Hans is dat een logische actie, want ze hebben zich niet aan de regels gehouden, waaronder ‘niet eten in de auto’. Verder sloopt Hans vaak dingen als hij boos is. Dat is niet zo erg, want dan kan hij mooi gaan winkelen om nieuwe spullen aan te schaffen.

Verder lezen

De consequenties – Niña Weijers

Meestal vind ik het verhaal van een kunstenaar minstens zo interessant als zijn werk. Dat zou ook het geval kunnen zijn bij de fictieve Minnie Panis, die conceptuele kunst maakt. Haar vriend gaat bij haar weg en op dezelfde dag zet ze haar bank te koop. Dat leidt tot een kunstproject waarbij ze probeert om alles te verkopen wat ze heeft. Na vijf maanden is haar huis leeg, op een bed, wat kleding en haar tandenborstel na. Dat vind ik interessant, omdat ik de afgelopen tijd veel heb gehoord over minimalisme: leven met zo min mogelijk bezittingen, zodat je je kunt richten op wat je echt belangrijk vindt in het leven. Minnie fotografeert dit hele proces. Het wordt een tentoonstelling in het Gemeentemuseum Den Haag.

Verder lezen

Gloria in excelsis Deo – Miek Smilde

“Word geen ambtenares, dan word je ontslagen als je trouwt,” kreeg Anna van haar vader te horen. Hij was zelf boomkweker, maar Anna mocht studeren. Het werd rechten in Leiden. Ze trouwde met gynaecoloog Maurits. Het jonge stel moest een paar jaar wachten op hun eerste dochter, maar daarna volgden er nog vijf. Anna bleef gewoon doorwerken als advocaat, wat niet gebruikelijk was in de jaren ’60. Ze komt over als een zakelijke vrouw, ook tegenover haar kinderen. Maar ook een sterke vrouw heeft gevoel.

Gloria in excelsis Deo begint met de geboorte van de zesde dochter, Elke. Vlak na de geboorte is al duidelijk dat ze anders is: ze heeft het syndroom van Down. “Hier begon hun zwijgen,” staat er over Anna en Maurits. Elke is een slappe pop, die nergens op reageert en zich vreselijk traag ontwikkelt. Ze leert niet lopen en haar spraak blijft beperkt tot een langgerekte ‘oooooo’. Anna bekent alleen aan haar goede vriendin Thérèse dat ze niet van Elke houdt. Die antwoordt dat voor haar dochter zorgen al genoeg is. Maar het is loodzwaar voor Anna. Maurits ziet dat. De liefde voor zijn vrouw brengt hem tot een zware beslissing.

Verder lezen

Misschien wel niet – Jannah Loontjens

Misschien wel niet gaat over Mascha, bacterioloog, moeder van Oscar en Bobby, vrouw van Tom. Maar liever wil ze zo niet beschreven worden. Ze is Mascha, punt. Tom denkt dat Mascha depressief is, maar zelf voelt ze zich gewoon moe. Haar leven is saai geworden: ze kan al voorspellen wat Tom gaat zeggen, ook al gaat het over een onderwerp waar ze het nog niet eerder over hebben gehad. Op een dag breekt ze haar elleboog, doordat ze met Oscar op de fiets een zeppelin achternagaat. De mitella vindt ze een mooi excuus om dingen niet te doen. Toch gaan de meeste dingen gewoon door: voor de kinderen zorgen, werken en feesten met haar vrienden. Wat wel spannend is, zijn de gesprekjes die Mascha op Facebook voert met Rafiq, een jonge Marokkaan die zegt dat hij in New York woont. De chats worden steeds pikanter. Mascha vindt het ene moment dat het geen kwaad kan, maar een andere keer twijfelt ze wel waar de grens ligt. Wanneer heet het vreemdgaan? Ondertussen heeft ze het vermoeden dat Tom vreemdgaat met Susan, één van hun goede vrienden.

Tom is filosoof, net als schrijfster Jannah Loontjens. Op driekwart van het boek houdt Tom een lezing over online leven:  “We zijn met onze gedachten vaak niet ‘hier’ maar online.” Dat herken ik wel: tijdens vergaderingen zitten mensen openlijk op hun telefoon hun mail te checken. Maar als ik een boek zou gaan zitten lezen, zou men dat vast heel onbeleefd vinden. “Moeten we niet meer nadenken over technologische ontwikkelingen in plaats van ons zomaar mee te laten slepen?” Dit is natuurlijk niet nieuw. Al sinds de industriële revolutie roepen filosofen dat we moeten nadenken voordat we een nieuwe techniek gaan gebruiken. In de praktijk gebeurt dat zelden. Wel zie ik om mij heen dat mensen nadenken over hun eigen mediagebruik. Regelmatig besluit iemand om bewust minder televisie te gaan kijken, een tijdje niet te twitteren of van Facebook af te gaan.

Omslag misschien wel niet-lr

Tot aan de lezing van Tom viel het mij niet speciaal op dat Mascha vaak met haar telefoon of met Facebook bezig is. Aan de andere kant is het mij weleens opgevallen dat sommige schrijvers net doen alsof het internet niet bestaat, ook al speelt hun verhaal in het heden. Maakt dat hun boeken tijdloos, langer houdbaar? Of zou het op den duur heel vreemd overkomen om dat totaal te negeren?

Mascha – ik lees haar gedachten, maar ze gaat niet leven voor mij. Misschien soms, in de groentewinkel bij Mehmet. Of als het over haar zoontjes gaat. Maar die feestjes… ik vraag me af of hoogopgeleide volwassen mensen met kinderen echt zulke feestjes met veel drank en coke en seks geven. Ik kan het me maar moeilijk voorstellen. Misschien is dat naïef, maar dat houd ik dan liever zo. Jannah Loontjens schrijft goed en het boek leest lekker. Sommige filosofische stukken vond ik wel interessant. Maar ik had dit boek ook makkelijk halverwege een paar dagen kunnen laten liggen, zonder dat ik eraan moest denken. Terwijl ik meestal vaak aan mijn boeken denk, bijvoorbeeld tijdens mijn werk of op de fiets. Het kostte geen moeite om het uit te lezen, maar ik zal het ook weer snel vergeten.

Dit boek heb ik gelezen in het kader van de boekenclub ‘Een perfecte dag voor literatuur’. Klik om te lezen wat andere bloggers hier vandaag over hebben geschreven.

Birk – Jaap Robben

omslag-birk

Dit boek begint met de belangrijkste gebeurtenis en daardoor las ik geboeid door vanaf de eerste bladzijde. Mikael (9 jaar) woont op een klein eiland, samen met zijn ouders. Er zijn nog twee andere huizen: dat van buurman Karl en dat van de overleden buurvrouw. Op een dag gaat Mikael met zijn vader zwemmen, maar hij komt alleen terug. Zijn vader is de zee in gezwommen. Vanaf dan woont Mikael alleen met zijn moeder.

Het leven gaat gewoon verder. Mikael blijft zijn schoolschriften volschrijven, maar nu zonder hulp van zijn vader, waardoor hij er steeds minder van snapt en er op een gegeven moment mee kapt. Een groot deel van het verhaal speelt zich af als Mikael 15 jaar is en een beetje op het eiland rondzwerft. Soms blikt hij terug op iets wat hij met zijn vader heeft beleefd, maar eigenlijk blijft de vader vooral onbesproken. Heel soms komt er iets naar boven, bijvoorbeeld als zijn moeder snauwt: “Zijn kleren blijven wel in de kast liggen!” en op een later moment dwingt ze Mikael juist om zijn vaders trui aan te trekken. Verder kan ze zomaar boos worden om kleine dingen en Mikael wurmt zich dan in alle bochten, inclusief excuses, om haar weer gunstig te stemmen. Ze hebben immers maar met z’n tweetjes en zijn afhankelijk van elkaar. Moeder vertoont dus af en toe vreemd gedrag, maar Mikael vraagt niet waarom ze iets doet. Zij verwijt hem op haar beurt dat hij te weinig praat.

Dit alles wordt bijna zonder emotie beschreven, met een vlotte pen. Daardoor ontstaat een heel aparte sfeer: aan de ene kant is het allemaal heel gewoon, maar door de vreemde kleine gebeurtenissen voelt het ongemakkelijk. Tijdens het lezen dacht ik soms na over de toekomst van Mikael: zou hij op het eiland blijven wonen? Blijft hij dan alleen over als Karl en z’n moeder zouden overlijden? Of gaat hij op een gegeven moment toch naar het vasteland? Als dit in een boekenclub zou worden besproken, zouden we genoeg stof tot nadenken hebben. Maar ik wil in deze blog niet teveel verklappen, want het is de moeite waard om dit boek zelf te lezen. Wellicht kunnen we nog een keer een nabespreking houden met de mensen van Not just any book. Wat zij over Birk geblogd hebben, kan je hier lezen.

 

Dorst – Esther Gerritsen

Elisabeth gaat binnenkort dood. Ze vindt het moeilijk om dat aan haar dochter Coco te vertellen, maar het moet. Daarom vertelt ze het als ze Coco tegenkomt op de Overtoom. Coco is 23 jaar en heeft een oudere vriend, Hans. Het gaat echter niet zo goed tussen hen. Coco troost zichzelf door zichzelf op lekker vet eten te trakteren. Elisabeth ziet dat haar dochter dikker wordt en ze bespreekt het met haar kapper. Met de kapper praten is veel makkelijker dan met Coco. Toch wordt Coco geraakt door het bericht van de ziekte van haar moeder. In een opwelling besluit ze om bij haar in te trekken.

download (12)

De band tussen Elisabeth, die trekjes van autisme vertoont, en Coco is moeizaam. Dat blijft zo als ze bij elkaar in huis gaan wonen. Esther Gerritsen weet de sfeer goed neer te zetten. De gedachtengang van Elisabeth lijkt heel logisch als je het zo leest. Het is best wel lastig om te bepalen wat je wel en niet kunt zeggen. Coco vlucht in eten en seks met vreemde mannen, maar gelukkiger wordt ze er natuurlijk niet van. Ik vond het moeilijker om me in Coco in te leven, al wordt ook een heel stuk van het verhaal van haar uit verteld.

Als Elisabeth is gestorven, ziet ze van boven af wat er gebeurt in haar huis. In onderstaand filmpje vertelt Esther Gerritsen dat dat de eerste scène van Dorst was die ze schreef:

Dit dunne boek lees je snel uit, maar de sfeer blijft nog een tijdje hangen. Dat gebeurt bij goede boeken.

Het leek stiller dan het was – Eva Kelder

Het_leek_stiller_dan_het_was_LR

Het leek stiller dan het was valt meteen al op door de prachtige foto op de kaft. In het begin vond ik het jammer dat de achterflap al zoveel verklapt, maar achteraf gezien is dat niet erg. Er blijven genoeg onverwachte wendingen over in het boek. De flaptekst maakt duidelijk dat het verhaal niet door zal blijven kabbelen op Vlieland en dat het leven van Seije niet rustig zal verlopen. Verder lezen