literatuur

9 augustus 2014

Superlijm – Etgar Keret

download (22)

Staande tussen het winkelend publiek las ik het eerste verhaal uit Superlijm, getiteld Lang zal ze leven. Daarin wordt een heerlijke verjaardag beschreven, waarop de wereld je toelacht. Het was liefde op het eerste gezicht, wat een leuk verhaal, dit boek moest ik hebben! Toen ik thuis bij het voorwoord begon moest ik daar erg om lachen. Kortom, Etgar Keret heeft een fan erbij. 

Ruben Verhasselt heeft een verzorgde vertaling uit het Hebreeuws afgeleverd. De verhalen spelen zich bijna allemaal af in Israël. Een aantal verhalen hebben te maken met het leger. Toen Keret zelf in het leger zat, begon hij met schrijven. Toch kiest hij heel diverse onderwerpen voor zijn verhalen. Er zijn hoofdpersonen van alle leeftijden, mannen en vrouwen, dom en slim, gestoord en heel normaal. Soms verschijnen er absurde wezens of surrealistische elementen in een verhaal: een kabouter, een slaapliedje waardoor de tijd vertraagt, een overleden bus. Het doet mij wel denken aan Belcampo, die ook zo’n rijke fantasie heeft.

De verhalen zijn maar een paar bladzijden lang, dus erg geschikt om af en toe tussendoor eentje te lezen. Er zijn verhalen bij die ik onbegrijpelijk of saai vind en soms erger ik me zelfs… maar ook die zijn na een paar bladzijden afgelopen. Gelukkig hoef je er nooit veel achter elkaar te lezen om aan te belanden bij een leuk, grappig of geniaal verhaal. Het voelt dan echt als een traktatie en vaak bezorgt het me een glimlach. Deze bundel heeft me veel plezier bezorgd.

6 augustus 2014

Glijvlucht – Anne-Gine Goemans

Meestal neem ik een boek van Renate Dorrestein mee op vakantie, omdat ik me daar altijd goed mee vermaak. Dit jaar nam ik mijn e-reader met een stuk of twintig boeken mee, dus koos ik wat minder zorgvuldig. Daardoor kwam ik in een saai boek van Dan Brown terecht… Gelukkig had ik ook het kleine boek Glijvlucht in mijn tas gestopt, omdat dat het lichtste papieren boek was dat op mijn te lezen stapel lag. En dat bleek een schot in de roos, want Anne-Gine Goemans lijkt wel de nieuwe Renate Dorrestein. Wat een heerlijk boek!

images (2)

Gieles is een puber die het liefst met zijn ganzen bezig is, die hij probeert te trainen. Verder chat hij graag met een gothic meisje, Gravitation. Gieles woont met zijn ouders en oom Fred vlak naast een landingsbaan. De gemeente wilde hun huis wel kopen, maar ze hebben geweigerd. De vader van Gieles werkt als vogelverjager, om te voorkomen dat er vogels in vliegtuigmotoren vliegen. Dus dan is het wel zo handig om daar te blijven wonen. Zijn moeder was vroeger stewardess, maar houdt zich liever bezig met het helpen van arme mensen in Afrika. Daarom is ze meestal niet thuis.

Op een dag ontmoet Gieles een hele dikke man, die zichzelf voorstelt als Super Waling. Gieles helpt hem uit de brand als zijn scootmobiel een lekke band heeft. Waling heeft twee hobby’s: de Zwitserse Alpen en stoomgemalen. Gieles besluit zijn werkstuk voor school te baseren op de geschiedenisverhalen die Waling hem geeft en waarin een stoomgemaal een belangrijke rol speelt. De verhalen gaan over Walings voorouders en hij heeft ze zelf geschreven. Ze zijn heel anders dan de geschiedenisles op school, want het is alsof je er zelf bij bent. Telkens krijgt Gieles weer een nieuw deel om te lezen en dat is dan als verhaal in verhaal opgenomen in het boek. Het laatste deel gaat over waarom Waling zo vreselijk dik is geworden, iets wat ik me als lezer het hele boek door al afvroeg.

De schrijfstijl van Anne-Gine Goemans doet mij denken aan Renate Dorrestein, want het gaat over gewone mensen met hun bijzondere eigenschappen. Zo heb je de enorm dikke Waling, gothic meisje Gravitation,  stoere vriend Toon, de hysterische Dolly met haar drie zoontjes waar Gieles weleens op past, echtpaar Johan en Judith die naast de landingsbaan kamperen (hij heeft vliegtuigongelukken als hobby) en oom Fred, die zo’n beetje de moederrol heeft overgenomen in de verzorging van Gieles. Ze worden allemaal beschreven met droge humor. Ik heb regelmatig zitten gniffelen. De leefwereld van Gieles is ook erg knap weergegeven: zo denkt en doet een tiener inderdaad. Gieles is schattig en naïef. Hij durft vaak niet te zeggen wat hij vindt. Waling ziet hem echt. Die dikke man blijkt een goedzak te zijn.

Ik heb dit boek binnen een paar dagen uitgelezen en vond het echt geweldig. Zo had ik ook deze vakantie toch een soort Renate-Dorrestein-leeservaring.

Dit boek heb ik gewonnen door mee te doen aan de actie Ik lees Nederlands. Bedankt, Inge! 

30 juli 2014

Leeuwenstrijd – Thomas van Aalten

leeuwenstrijd

In Leeuwenstrijd vertelt Thomas van Aalten het verhaal van vier generaties vaders en zonen. Zo omvat het boek een hele eeuw Nederlandse geschiedenis. Opa Gino emigreerde met zijn ouders van uit Italië naar Limburg, waar zijn vader in de mijnen ging werken. Gino zelf belandde in een fabriek, maar wilde daar niet zijn hele leven slijten en vertrok naar de andere kant van het land om daar te gaan werken. Na de Tweede Wereldoorlog trouwde hij en kreeg drie zonen, waaronder Eduard. Hij en zijn vrouw Hetty waren in de jaren ’60 echte provo’s, die activiteiten organiseerden in het buurthuis en meeliepen met demonstraties tegen kernwapens. Eduard en Hetty kregen zoon Salvador. Zijn verhaal neemt minder ruimte in beslag en speelt in het heden, waarin hij beseft dat hij meer tijd wil doorbrengen met zijn zoon Luca. Die is een maatschappelijk betrokken puber van 14 jaar, die mee wil doen met de Occupy-beweging.

Het leeuwenpak vormt de rode draad door de generaties heen, wat een originele vondst is. Opa Gino had een bijbaantje bij een circus als leeuw. Hij werd in het leeuwenpak het land uit gesmokkeld om te vluchten voor de oorlog. Het pak belandt op zolder, maar wordt af en toe weer tevoorschijn gehaald voor gekke acties, bijvoorbeeld door Luca die een vervelende klasgenoot de stuipen op het lijf jaagt als leeuw.

Bij het begin van elk hoofdstuk wordt een sprong in tijd en ik-persoon gemaakt. De wisseling tussen generaties is leuk, maar ook een nadeel, juist omdat elke persoon me meesleepte in zijn verhaal en de sfeer van elke tijd zo goed wordt weergegeven. Zat ik net te lezen over opa Gino, die tijdens de oorlog in Amerika zijn toekomstige vrouw leerde kennen, was het hoofdstuk ineens afgelopen en sprong het verhaal weer naar Luca in deze eeuw. Ik had even de neiging om stiekem verder te bladeren naar het volgende deel van de eerste generatie, maar ach, Luca is ook leuk, dus heb ik het toch maar gewoon op volgorde gelezen. Vervolgens duurde het wel honderd bladzijden tot het verhaal van opa Gino weer verder ging en moest ik weer stiekem teruglezen waar ik ook alweer was gebleven. Dus misschien had ik het toch liever in chronologische volgorde gelezen.

Het boek gaat over vaders en zonen die ondanks meningsverschillen en ruzies toch altijd weer bij elkaar komen, vanwege de onverbrekelijke familieband. De meningsverschillen gaan vaak over hun uiteenlopende politieke opvattingen en de gevolgen daarvan. Sommige van deze stukken vond ik wat lastiger te volgen. Maar afgezien van dat kwam ik goed door het boek heen, want het is vlot geschreven. De stamboom voorin vond ik ook erg handig. Thomas van Aalten twitterde dan ook: ‘Een boek voor alle mensen, ik kan het niet vaak genoeg benadrukken!’

Dit boek heb ik gelezen in het kader van de boekenclub ‘Een perfecte dag voor literatuur’. Klik om te lezen wat andere bloggers hier vandaag over hebben geschreven.

25 juli 2014

Het zevende kind – Erik Valeur

Ik ben niet bang voor dikke boeken. Je moet er gewoon de tijd voor nemen en met een e-reader voelt het ook niet zwaar aan. Daarom heb ik besloten me te wagen aan het dikke debuut van Erik Valeur, dat in Denemarken een hit is en een aantal literaire prijzen heeft gewonnen.

Het zevende kind gaat over kindertehuis Kongslund, waar de afgelopen decennia talloze kinderen zijn opgevangen om van daaruit geadopteerd te worden. In de jaren ’60 ging het vooral om kinderen van ongehuwde moeders. In 2008 besluit een anonieme afzender brieven rond te sturen met een kopie van een adoptieformulier, een artikel met foto’s van het kindertehuis en een paar witte babysokjes. Op één van de foto’s staan zeven kinderen die in 1961 ter adoptie werden aangeboden. Twee van de briefontvangers zijn journalist en zijn zo nieuwsgierig dat ze willen achterhalen waar de brief vandaan komt. Zo ontstaat het vermoeden dat bekende Denen indertijd een slippertje maakten en het resultaat ervan discreet wilden verbergen… met hulp van het kindertehuis. Voor de minister van Nationale Zaken zou het echter grote problemen kunnen opleveren als dit bekend wordt, omdat zijn partij het kindertehuis al jaren financieel ondersteunt.

download (21)

Het begin van Het zevende kind is pittig, omdat meteen een paar verschillende vertelperspectieven en diverse personages worden geïntroduceerd. Maar ik besluit door te zetten, want dit boek heeft wel iets. Het is meteen duidelijk dat het een spannend detective-achtig verhaal gaat worden. Ik heb de tip opgevolgd om een lijstje te maken met personen en belangrijke gebeurtenissen, om het beter te kunnen volgen. De zoekfunctie van mijn e-reader komt hierbij ook van pas. Maar uiteindelijk valt het reuze mee met de complexiteit.

Het verhaal in 2008 wordt afgewisseld met terugblikken op de jeugd van de kinderen op de foto én degene die de brieven verstuurde: Marie, die zo lelijk was dat ze als pleegkind van de directrice is opgegroeid. Maar wat wil zij bereiken met het versturen van deze brieven? Zijn er werkelijk kinderen van bekende Denen geadopteerd? Het grootste raadsel is het zevende kind op de foto, waarvan slechts de naam op het adoptieformulier is ingevuld. Bij de adoptie is zijn naam vast veranderd. Zal nog te achterhalen zijn wat er van hem is geworden?

Doordat het zo’n lijvig en pittig boek is, wordt de spanning gedoseerd. Toch valt mijn mond regelmatig open als er weer een stukje van de puzzel op z’n plek valt. Ook vind ik dit een literair boek: het is zeer goed geschreven, met symboliek, filosofische beschouwingen en mysterieuze elementen. Op een gegeven moment gaat het wel iets te vaak over het Lot en het toeval, waardoor het juist minder geloofwaardig overkomt: ik ga nadenken over of dit allemaal niet iets te toevallig is, terwijl dat niet relevant is voor een goed verhaal. Dat is eigenlijk het enige minpuntje. Ik vind dit een erg goed boek en het is prima vertaald door Angélique de Kroon. Naar het einde toe wordt de spanning geleidelijk opgebouwd en het wordt netjes afgerond. Dit is een leeservaring die de moeite waard is om even voor door te bijten aan het begin.

15 juli 2014

Alles hiervoor – André Platteel

De eerste alinea is zo mooi, dat ik besluit dit boek langzaam te lezen. André Platteel heeft vier jaar geschreven aan Alles hiervoor. Elk woord is zorgvuldig uitgezocht en de zinnen vragen erom met aandacht gelezen te worden. Ik probeer me alles zo goed mogelijk voor te stellen: ik kan het bos ruiken en zie de kleuren en de mensen voor me. Het gaat veel over de zon, de maan, het weer, de kleuren en de zee. De sfeer is heel goed neergezet.

Platteel, Alles hiervoor LR

Jonathan heeft na zeven jaar de deur niet uit te zijn geweest zijn leven weer opgepakt. Hij geeft presentaties over kunst en houdt er een blog over bij. Stukjes van zijn blog luiden elk hoofdstuk in. Tijdens een conferentie in Californië ontmoet hij de Noor, een raadselachtige man die zijn leven vanaf dan zal gaan beïnvloeden. Hij blijkt namelijk bij een netwerk te horen dat de wereld wil verbeteren. Daarbij schuwt hij niet om geweld te gebruiken. Jonathan heeft een prille relatie met Bette, maar of het echt wat wordt… Hij vindt haar geweldig, maar zij is niet duidelijk in wat ze wil. En dan zijn er de terugblikken op Jonathans jeugd, waarin zijn moeder overleden is en zijn broertje Stefan een hersentumor kreeg, die niet genezen kon worden.

Al deze elementen lijken niet samen te hangen, al wordt er laat in het boek wel een symbolisch verband gelegd tussen de activiteiten van de Noor en het wegsnijden van de hersentumor van Stefan. Verder zie ik geen verbanden tussen de stukjes over kunst, vriendin Bette, broer Stefan en de Noor. Het kan wel zijn dat er literaire symboliek in zit die ik heb gemist.

Het verhaal wordt niet chronologisch verteld. Soms is dat verwarrend, vooral in het begin van het boek als nog niet alle personen zijn geïntroduceerd. Dan blijkt het halverwege de alinea ineens om een gedachte aan vroeger te zijn. De proloog hoort eigenlijk na deel 5 van de 6 te komen en daar heb ik hem ook herlezen.  In deel 6, dat over New York gaat, wordt ineens weer een sprong terug in de tijd gedaan en komen er 12 bladzijden die qua tijd in deel 5 hadden gehoord. Het komt kunstmatig op mij over om dit zo door elkaar te gooien en het zorgt ervoor dat ik het nog minder goed kan volgen.

Het verhaal van de Noor blijft heel lang onbegrijpelijk: wat wil hij nu eigenlijk? En wat vindt Jonathan ervan? Jonathans emoties worden niet expliciet beschreven en voor mij blijft hij op een afstand.

Het veelbelovende begin is helaas niet de opmaat voor een meeslepend boek. Het heeft me wat moeite gekost om het uit te lezen. Sommige stukjes heb ik inderdaad langzaam gelezen, maar er waren ook stukken tekst waar ik juist vluchtig doorheen ben gegaan. De verhaallijn is moeilijk te volgen, ik mis samenhang tussen de verschillende personen uit Jonathans leven en ik begrijp sommige stukken totaal niet. Mooie metaforen en bijvoeglijke naamwoorden zijn dan niet genoeg: ik wil een hoofdpersoon waarin ik me kan inleven óf een spannende verhaallijn die ik goed kan volgen. Het zorgvuldig gecomponeerde boek heeft me als geheel niet geraakt, al blijven sommige beelden van de natuur me wel bij.

Dit boek heb ik gelezen in het kader van de boekenclub ‘Een perfecte dag voor literatuur’. Klik om te lezen wat andere bloggers hier vandaag over hebben geschreven.

8 juni 2014

De maand van het Spannende Boek 2014

Vandaag heb ik voor de derde keer Het leek stiller dan het was als verjaardagscadeau gegeven, omdat ik het zo’n prachtig boek vind. Van de boekhandel kreeg ik Incendio erbij cadeau, vanwege de Maand van het Spannende Boek. Ik ben geen verslinder van thrillers, maar van Tess Gerritsen heb ik wel twee boeken gelezen: The bone garden vond ik heel erg goed en Vanish vond ik een beetje tegenvallen, maar dat kwam misschien door mijn hoge verwachtingen. Ik had dus wel zin om Incendio te lezen en besloot het mee te nemen om te lezen onderweg naar de verjaardag.

Incendio_200

Het spannende verhaal gaat over violiste Julia, die in een antiekwinkeltje in Rome een oud boek met bladmuziek koopt. Er zit ook een los blad bij, met een stuk getiteld Incendio: vuur in het Italiaans. Als Julia het stuk thuis oefent, gebeuren er vreemde dingen met haar driejarige dochtertje Lily. Julia maakt zich zorgen om Lily, maar haar man lijkt te denken dat het aan Julia zelf ligt en stuurt haar naar een psychiater. Meer zal ik maar niet verklappen, maar ik hoop dat het duidelijk is dat Tess Gerritsen een boeiend thema te pakken heeft: ben ik gek of mijn omgeving? Wie is te vertrouwen en wie niet? Het is een goed verhaal geworden dat spannend blijft tot het einde. Dus zorg dat je in de maand juni een boek koopt, dan krijg je dit tussendoortje erbij.

De jarige vertelde me trouwens dat ze had genoten van twee boeken die ik haar eerder had gegeven: Boven is het stil van Gerbrand Bakker en The Help van Kathryn Stockett.  Dus zet die maar gauw op je lijstje met te lezen boeken!

Toen ik het boekje van Tess Gerritsen uit had, was mijn treinreis nog niet afgelopen. Ik ben begonnen in Het zevende kind, dat begint met een geheimzinnige moord. Ik ben benieuwd of Erik Valeur de spanning er ruim 800 bladzijden lang in weet te houden…

30 mei 2014

Birk – Jaap Robben

omslag-birk

Dit boek begint met de belangrijkste gebeurtenis en daardoor las ik geboeid door vanaf de eerste bladzijde. Mikael (9 jaar) woont op een klein eiland, samen met zijn ouders. Er zijn nog twee andere huizen: dat van buurman Karl en dat van de overleden buurvrouw. Op een dag gaat Mikael met zijn vader zwemmen, maar hij komt alleen terug. Zijn vader is de zee in gezwommen. Vanaf dan woont Mikael alleen met zijn moeder.

Het leven gaat gewoon verder. Mikael blijft zijn schoolschriften volschrijven, maar nu zonder hulp van zijn vader, waardoor hij er steeds minder van snapt en er op een gegeven moment mee kapt. Een groot deel van het verhaal speelt zich af als Mikael 15 jaar is en een beetje op het eiland rondzwerft. Soms blikt hij terug op iets wat hij met zijn vader heeft beleefd, maar eigenlijk blijft de vader vooral onbesproken. Heel soms komt er iets naar boven, bijvoorbeeld als zijn moeder snauwt: “Zijn kleren blijven wel in de kast liggen!” en op een later moment dwingt ze Mikael juist om zijn vaders trui aan te trekken. Verder kan ze zomaar boos worden om kleine dingen en Mikael wurmt zich dan in alle bochten, inclusief excuses, om haar weer gunstig te stemmen. Ze hebben immers maar met z’n tweetjes en zijn afhankelijk van elkaar. Moeder vertoont dus af en toe vreemd gedrag, maar Mikael vraagt niet waarom ze iets doet. Zij verwijt hem op haar beurt dat hij te weinig praat.

Dit alles wordt bijna zonder emotie beschreven, met een vlotte pen. Daardoor ontstaat een heel aparte sfeer: aan de ene kant is het allemaal heel gewoon, maar door de vreemde kleine gebeurtenissen voelt het ongemakkelijk. Tijdens het lezen dacht ik soms na over de toekomst van Mikael: zou hij op het eiland blijven wonen? Blijft hij dan alleen over als Karl en z’n moeder zouden overlijden? Of gaat hij op een gegeven moment toch naar het vasteland? Als dit in een boekenclub zou worden besproken, zouden we genoeg stof tot nadenken hebben. Maar ik wil in deze blog niet teveel verklappen, want het is de moeite waard om dit boek zelf te lezen. Wellicht kunnen we nog een keer een nabespreking houden met de mensen van Not just any book. Wat zij over Birk geblogd hebben, kan je hier lezen.