Toen ik een collega vertelde over mijn leesreis rond de wereld, bood ze me aan om een boek van Malta te lenen, wat ik graag aannam. Vuurwerk is een bundel van zeventien verhalen geschreven door Francis Ebejer. Het is prima vertaald uit het Engels.
leesreis om de wereld
Uit de bek van de walvis – Sjón
IJsland, zeventiende eeuw. Jonas de Geleerde staat bekend om zijn grote kennis van de natuur en het toepassen van kruiden voor allerlei kwaaltjes. Vrouwenziektes zijn zijn specialiteit en de vrouwen laten zich graag door hem onderzoeken en adviseren. Ook wordt Jonas gevraagd om geesten te verdrijven en dat krijgt hij zelfs bij de hardnekkigste geest voor elkaar. Helaas wordt hij beschuldigd van zwarte magie en hij wordt verbannen naar een eiland. Zijn vrouw mist hem zo dat ze na een tijdje besluit ook op het eiland te gaan wonen. Het boek beschrijft de gedachten van Jonas over zijn leven, de natuur en de mens. Jonas heeft een zwaar leven op het eiland. De natuur is prachtig, maar het is ook erg koud en donker.
Wij houden van Tsjernobyl – Svetlana Aleksijevitsj
Twee jaar geleden las ik De generatorgeneratie van Franka Hummels, over jonge mensen in Wit-Rusland. De kernramp in Tsjernobyl in 1986 heeft veel invloed op hun leven: ze kampen met gezondheidsklachten, onvruchtbaarheid en veel familieleden zijn overleden. Voor hen is dat echter de normaalste zaak van de wereld en er wordt weinig over gepraat. Franka schetst een indrukwekkend beeld van deze generatie. Daarom vroeg ik haar om een boek uit Wit-Rusland voor mijn leesreis om de wereld, waarop zij Wij houden van Tsjernobyl aanraadde.
Svetlana Aleksijevitsj bezorgde me echt kippenvel. Ze laat veel verschillende mensen aan het woord: echtgenotes van overleden mannen die als eersten bij de net ontplofte reactor aan het werk moesten, militairen die zonder informatie naar Tsjernobyl gestuurd werden, oudjes die nog in de verlaten spookdorpen wonen. Verder lezen
Leesreis om de wereld: Azerbeidzjan
Ali en Nino is een literaire klassieker, geschreven in 1937. Het speelt zich af in Azerbeidzjan. Ik moest het opzoeken op de kaart om te zien waar het ligt: op de grens van Europa en Azië, aan de Kaspische Zee, ten oosten van Turkije tussen Iran en Rusland. Hoofdpersoon Ali is 18 jaar en wil trouwen met Nino van 17. Allebei komen ze uit een rijke familie van adel, maar hij is moslim en zij komt uit een christelijke familie uit Georgië. Dat hoeft geen probleem te zijn, een vrouw heeft immers geen verstand en geen ziel. Althans, dat zegt een vriend van Ali. Zelf wil Ali juist met Nino trouwen omdat ze meer is dan een akker: ze zijn echte vrienden en dat overwint de cultuurverschillen.
Leesreis om de wereld: Algerije
Algerije is een groot land dat naast Marokko ligt. Er wonen zowel christenen als moslims. Het is lange tijd een Franse kolonie geweest. In de bibliotheek vond ik eerst Terug naar de rue Darwin van Boualem Sansal. Dit boek begint met een prachtig gedicht. Na 100 bladzijden werd het meer van hetzelfde en begon ik het saai te vinden. Daarom besloot ik een ander Algerijns boek te proberen: Nergens thuis in het huis van mijn vader van Assia Djebar. Ook dit begon met een mooi citaat, maar helaas sleepte dit boek me ook niet mee en heb ik het na 50 bladzijden teruggebracht naar de bibliotheek.
In allebei de boeken haalt de schrijver jeugdherinneringen op. Er zit echter geen spanningsboog in de verhalen, het kabbelt maar wat door. Daardoor was ik niet nieuwsgierig naar hoe het verder zou gaan. Ook de schrijfstijl zorgde er niet voor dat ik verder wilde lezen. Beide boeken zijn vertaald door Jan Versteeg. Ik vind zijn taalgebruik iets te formeel, waarschijnlijk doordat het vrij letterlijk is vertaald. Van mij mag een vertaling best iets minder letterlijk zijn, als dat de leesbaarheid ten goede komt. Nu leest het niet zo soepel door.
Algerije heeft me geen literaire ontdekkingen opgeleverd. Dan maar op naar het volgende land…
Leesreis om de wereld: landen met een A
Geïnspireerd door de blog A year of reading the world probeer ik uit zo veel mogelijk landen van de wereld een boek te lezen. Daarbij hanteer ik de volgende definitie: de schrijver van het boek moet in dat land geboren zijn en het verhaal speelt zich af in dat land. Dit zal vast niet met alle landen lukken, maar het is een mooie bron om uit te putten. Ik ben begonnen bij de letter A…
Afghanistan
In 2010 las ik The kite runner van Khaled Hosseini. Dit gaat over jongens in Kaboel die wedstrijden doen met vliegers waarvan ze de lijnen bij elkaar doorsnijden. Het is een veel gelezen boek en dat verbaast me niet.
Argentinië
In 2012 las ik Luz: na twintig jaar, licht van Elsa Osorio, als dwarsligger. Het is een indrukwekkend boek over verdwenen kinderen in de jaren ’70.
Angola
Pas geleden las ik De vrouwen van mijn vader van José Eduardo Agualusa. Dit is typisch Afrikaans: er hangt een relaxte sfeer en iedereen gaat vreemd, dus mannen hebben kinderen bij vele vrouwen. Ik vond het erg goed geschreven. Het is wel verwarrend dat de ik-persoon voortdurend wijzigt. Vaak is het laat of helemaal niet duidelijk wie er aan het woord is. Ook worden erg veel zijstraatjes in geslagen, waardoor er niet veel vaart in het verhaal zit. Maar juist toen ik twijfelde of ik door zou lezen, kwam er een wending in het verhaal waardoor ik toch wilde weten hoe het zou aflopen.
Albanië
Afgelopen week las ik Koude bloemen in maart van Ismail Kadare. Dit speelt in de verwarrende tijd na de val van het communisme. De hoofdpersoon is een dromerige kunstenaar. Gecombineerd met oude verhalen levert dit een fantastisch boek op. Kadare is een meesterverteller en het is prachtig vertaald door Roel Schuyt.
De volgende landen waaruit ik een boek wil lezen zijn Algerije, Armenië, Australië en Azerbeidzjan. De plaatselijke bibliotheek heeft geen boeken uit Andorra of Antigua en Barbuda, dus die sla ik voorlopig over…
De ondraaglijke lichtheid van het bestaan – Milan Kundera
De ondraaglijke lichtheid van het bestaan beschrijft het leven van vier hoofdpersonen die door de liefde met elkaar verbonden zijn. Het gaat vooral de verhoudingen tussen deze personen en hun gevoelens voor elkaar. De hoofdpersonen komen net als Milan Kundera uit Tsjechië en het boek speelt zich grotendeels daar af. Het communisme en de gevolgen daarvan vormen dan ook een belangrijk thema. Daarnaast gaat het over esthetiek, als tegenstelling van het communisme.
Het verhaal wordt niet chronologisch verteld: in zeven delen belicht de schrijver de zaken telkens vanuit een ander perspectief en een ander tijdstip. Dat past goed bij de filosofische en poëtische stijl van het boek. Het verhaal is de kapstok om de gedachten van de hoofdpersonen en filosofische overwegingen van de schrijver weer te geven. De korte hoofdstukken zorgen ervoor dat je toch makkelijk verder leest.
Lalagè leest 