non-fictie

8 mei 2024

Ziek, zwak en prikkelig – Annelies Gramsma

De stukjes van Annelies Gramsma op instagram zijn heerlijk om te lezen. Ik had haar pas net ontdekt, toen ze onlangs moest afhaken. Annelies is namelijk chronisch ziek: al meer dan twintig jaar heeft ze ME/CVS, waardoor haar energieniveau laag is en ze veel pijn heeft. Momenteel is een stukje typen om online te delen al te veel. Ik hoop dat dit tijdelijk is. Ondertussen is er het boek dat Annelies samenstelde uit al haar instagramschrijfsels. Ik leen het uit de bieb, begin te lezen en kan haast niet meer stoppen.

Verder lezen
28 april 2024

Water pakken – Kirsten van Santen

Water pakken gaat over zwemmen, het liefst buiten. Kirsten van Santen kreeg het mee vanuit haar familie en is nog steeds een waterrat. Als journalist deed ze verslag van de monstertocht van Maarten van der Weijden. Voor dit boek bezocht ze openwaterzwemmers in heel Nederland.

De zwemtochten van Kirsten met diverse enthousiastelingen vormen de basis van dit boek. Terloops vertelt ze over de geschiedenis. Nederlanders zijn bang vanouds voor water, want overstromingen bedreigen ons. In vroegere eeuwen liepen regelmatig mensen de gracht in, doordat het ’s avonds zo donker was op straat. Ze kwamen er niet meer levend uit. Pas na de Tweede Wereldoorlog kreeg elke stad een zwembad en gingen kinderen op zwemles. Tijdens de coronapandemie werd buiten zwemmen populair. Mensen zoeken rivieren en plassen op. De fanatieksten doen dat het hele jaar door, in de koudere seizoenen vaak wel met wetsuit. Kirsten komt in contact met zwemgroepjes die elkaar aanmoedigen. Ze blijven er fit bij en hebben mooie ervaringen in de natuur.

Verder lezen
10 januari 2024

Langs de kustlijn – Dorthe Nors

Van Dorthe Nors las ik eerder fictie. Langs de kustlijn staat echter bij de reisboeken in de bibliotheek. Het gaat over de Noordzeekust en speelt zich vooral af in Denemarken, maar de schrijver maakt ook uitstapjes naar Den Helder en Amsterdam. Later komt het Waddeneiland Sylt voorbij, dat nu bij Duitsland hoort, maar vroeger ook wel Deens is geweest.

Dorthe Nors vertelt over hoe ze opgroeide bij het noorden van de westkust van Denemarken, waar ruimte is. Als jong volwassene verhuisde ze naar Kopenhagen. Ze woonde ook een tijdje op het Waddeneiland Fanø. Voor het schrijven van dit boek reist ze per auto langs oude bekende plekken. Soms reist ze samen met een vriendin, bijvoorbeeld als ze een tocht maakt langs kerken met eeuwenoude fresco’s. Onderweg spreekt ze allerlei mensen.

Verder lezen
17 november 2023

Het unieke memorieboek van Maria van Nesse (1588-1650)

In 2019 werd in een Belgisch archief een bijzonder schrift gevonden, vol met aantekeningen van de Alkmaarse Maria van Nesse. Ze noteerde voornamelijk haar uitgaven, maar ook recepten, schoonmaaktips en grote gebeurtenissen uit haar leven: alles wat ze maar wilde onthouden. Onderzoekers Judith Noorman en Robbert Jan van der Maal stortten zich op dit bijzondere memorieboek. Ze hebben hun eerste bevindingen opgeschreven in dit boek, met als ondertitel nieuwe perspectieven op huishoudelijke consumptie. Het is dus een serieus wetenschappelijk werk, maar voor de geïnteresseerde leek is het ook prima te lezen.

Verder lezen
31 oktober 2023

Sint Nikolaas van Myra – Mattias Rouw

Elk jaar viert de helft van alle Nederlanders Sinterklaas. Maar wie kent de verhalen van de echte Sint Nikolaas? In dit boek vertelt Mattias Rouw wat er is overgeleverd over de bisschop die in de vierde eeuw na Christus leefde en de inspiratiebron vormt voor het huidige feest. Dat doet hij aan de hand van een oude icoon met de levensloop van de heilige.

Het boek is erg mooi vormgegeven, met illustraties van Jedi Noordegraaf. Elk plaatje van de nagetekende icoon vormt uitvergroot het begin van een hoofdstuk met een verhaal over Nikolaas. Dat begint met zijn doop, waarbij baby Nikolaas drie uur lang rechtop in het doopvont staat: een uur voor elk van de drie personen van de drie-eenheid. Dat vond plaats in een kustplaats die nu in Turkije ligt.

Verder lezen
3 oktober 2023

Drinkbare rivieren – Li An Phoa

Li An Phoa is een wereldreiziger. Ze wandelde langs rivieren in allerlei landen. De eerste reis uit dit boek is een kanotocht in Canada, die ze prachtig beschrijft. De rivier de Rupert wordt bedreigd door de komst van een waterkrachtcentrale. Hele dorpen komen daardoor onder water te staan. Dit zal enorme invloed hebben op de levens van de inheemse bevolking.

Iemand zegt tegen Li An: ‘Je geboorteplek is je eerst leraar’. Dat brengt haar terug naar haar geboorteplaats Capelle aan de IJssel. Dat is wel de laatste plaats waar ze aan had gedacht, maar ook daar is natuur te vinden. Ze ontdekt een prachtig park in de buurt van het huis waar ze opgroeide.

Verder lezen
2 september 2023

De wenteltrap – Karen Armstrong

Karen Armstrong heeft geen theologie gestudeerd, maar ze is wel bekend geworden met haar boeken over de grote religies. In De wenteltrap vertelt ze hoe haar leven is verlopen en hoe ze uiteindelijk schrijver werd. Het is een vervolg op Door de nauwe poort, dat gaat over de zeven jaren die ze als non in een zeer streng klooster doorbracht. Dat eindigt met de eerste weken na haar uittreding.

Sommige mensen in haar omgeving hadden de verwachting dat ze ontzettend opgelucht was, nu ze zich niet meer aan al die regels hoefde te houden. Maar hoe bouw je een leven op als je helemaal hebt afgeleerd om zelf na te denken? Studeren kon Karen wel, maar eigen gedachtes vormen lukte haar amper. Toch begon ze aan een proefschrift over een Engelse dichter.

Deze jaren werden bepaald door diverse psychiaters, waar Karen bij in therapie was. Ze viel namelijk regelmatig flauw, iets wat in het klooster was begonnen. De psychiaters, die in het boek als één persoon zijn voorgesteld, vertelden dat dit vast veroorzaakt werd door haar jeugd. De periode in het klooster werd totaal genegeerd. Karen was doodsbang dat ze zou eindigen in een gesloten inrichting, want ze boekte geen enkele voortgang. Ze bleef flauwvallen. En soms kon ze zich een paar uur niet meer herinneren, waardoor ze afspraken miste.

Verder lezen
1 augustus 2023

Waarom we niet bang hoeven te zijn voor kernenergie – Marco Visscher

Toen ik vorig jaar meeliep met de Klimaatmars, trof ik veel eensgezindheid. Maar er was één duidelijke tegenstelling: er liepen mensen rond met borden tegen kernenergie én er waren mensen die juist voor kernenergie demonstreerden. Toen kwam het boek Waarom we niet bang hoeven te zijn voor kernenergie uit en die titel trok mijn aandacht.

Marco Visscher vertelt de geschiedenis van de kernenergie in klare taal. Hij is geen techneut en je zult in dit boek dan ook geen technische uiteenzetting vinden over hoe een kerncentrale precies werkt. Het gaat meer over de mensen, te beginnen met de ontdekkers van straling. Dat was een geweldige ontdekking. De uitvinding van de röntgenfoto’s heeft veel invloed gehad op de medische zorg. Helaas ondervonden onderzoekers ook de nadelen nadat ze aan veel te veel straling werden blootgesteld.

Verder lezen
7 juli 2023

Wieren – Miek Zwamborn

Dit is een zeer origineel boek. Ik lees wel vaker non-fictie over bepaalde aspecten van de natuur, maar dit is anders. Miek Zwamborn schrijft over zeewier vanuit allerlei perspectieven: wetenschap, geschiedenis, kunst en allerlei toepassingen door mensen.

In het begin worden de termen ‘algen’ en ‘wieren’ door elkaar gebruikt en het is me nog steeds niet duidelijk of het ene nou een deelgroep van de andere is. Het boek heeft geen duidelijke structuur. Historische weetjes worden afgewisseld met eigen ervaringen van de schrijver, wat haast poëtisch wordt. Ze heeft een huis op het Schotse eiland Mull en daar oogst ze zelf weleens zeewier, om ermee te koken.

Verder lezen