Korstmos – Rinske Bouwman

Net als in haar originele debuut Een soort eelt spelen dieren een belangrijke rol in de tweede roman van Rinske Bouwman. Dat is wat me erin trok, in tegenstelling tot het computerspel dat hoofdpersoon Marius speelt. Het spel blijkt echter helemaal niet vervelend om over te lezen. Het boek begint met een scène in de online game The Otherworld, zonder dat dat expliciet wordt vermeld. Na een bladzijde denk ik ‘wat is hier toch aan de hand’ en na twee bladzijden begrijp ik dat Marius in het spel rondloopt en niet in de echte wereld. Dat heeft een grappig effect.

Marius (42) is in het echte leven buschauffeur. Zijn vrouw Philo is sinds een aantal jaren terminaal ziek. Al een paar keer heeft Marius gedacht dat haar laatste dagen waren aangebroken, maar dan krabbelde ze toch weer op. Hij worstelt hier enorm mee en hij heeft amper tijd voor sociale contacten, omdat hij voor Philo moet zorgen naast zijn werk in wisseldiensten. Soms gaat hij vogels kijken met zijn goede vriend Lasse, die helemaal in de wolken is omdat zijn vrouw in verwachting is. Dat steekt Marius, omdat Philo en hij vroeger ook droomden van kinderen krijgen. Maar toen werd ze ziek. De vrienden kunnen er niet echt over praten en de afstand is voelbaar.

Verder lezen

Lalagè las in 2025

Terugkijkend naar 2025 wil ik hier traditiegetrouw de allerbeste boeken op een rijtje zetten. Ik las weer van alles: van prentenboek tot dikke pil, van klassieker tot feelgood, van fantasy tot non-fictie.

Eline van Wieren kwam met een heerlijk romandebuut. Popcorn donut kaassoufflé gaat over een jonge vrouw met een eetstoornis en heeft een goede balans tussen serieus verdriet en fijne gebeurtenissen. Ook Lize Spit waagde zich aan een boek over fysieke toestanden: in het indrukwekkende Autobiografie van mijn lichaam schrijft ze over haar eigen lichaam én dat van haar moeder. Ook de klassieker Kruis of munt van Jo Boer is autobiografisch en zeer elegant geschreven. Dit verhaal heeft veel indruk op me gemaakt, net als de toekomstroman De zaaier van Octavia Butler.

Verder lezen

Aarde der mensen – Pramoedya Ananta Toer

De Javaanse jongen Minke is achttien jaar als hij in 1898 in contact komt met Annelies, via een vriend van hem. Hij vindt haar prachtig en het klikt ook goed met haar moeder, Njai Ontosoroh. Minke is erg onder de indruk van Njai, die met haar dochter een grote boerderij leidt. Haar Nederlandse man komt maar af en toe thuis en draagt niet bij aan het bedrijf. Ook Robert, de broer van Annelies, laat zich weinig zien.

Minke is één van de weinige inlanders die op de HBS zit, vanwege zijn intelligentie en omdat zijn grootvader dit stimuleerde. Bovendien heeft zijn vader een hoge positie. Met zijn ouders heeft hij amper contact. Hij woont in een pension. Njai nodigt Minke uit om vaker te komen en zelfs bij hen te komen wonen. Annelies raakt erg gesteld op Minke. Ze heeft verder geen contact met leeftijdsgenoten, want dat houdt haar moeder tegen. Annelies is aan de ene kant heel volwassen, omdat ze volop meewerkt op de boerderij, en anderzijds heeft ze kinderlijke trekken.

Verder lezen

Het einde van de bijen – Caroline Lamarche

Het einde van de bijen werd in 2023 genomineerd voor de Europese Literatuurprijs, die jaarlijks wordt toegekend aan een Nederlandse vertaling uit een andere Europese taal. Zo belandde het op mijn grote boekenlijst en laatst kwam het door toeval in mijn poll terecht. Bedankt voor jullie stemmen, want anders was dit mooie werk waarschijnlijk aan mij voorbijgegaan.

De Waalse schrijver Caroline Lamarche vertelt in dit boek over de laatste levensjaren van haar moeder, die net geen 100 jaar werd. Deze moeder is een markante vrouw met veel sociale contacten. Veel mensen zijn dol op haar en bezoeken haar graag. Ze vinden haar zo vriendelijk. Tegen haar kinderen kan ze echter goed mopperen over anderen, bijvoorbeeld over haar schoonzus die naast haar woont. Ze klaagt nooit over haar fysieke toestand, die zeer te wensen overlaat en steeds slechter wordt. Ze kan haast niet meer zien en heeft haar papieren boeken daarom vervangen door luisterboeken op cd’s, waar ze zich dagelijks urenlang mee vermaakt.

Verder lezen

jl. – Anjet Daanje

Na de geweldige leeservaring met Het lied van ooievaar en dromedaris wilde ik graag meer van Anjet Daanje lezen. In de bieb plukte ik jl. van de plank, dat voor het eerst verscheen in 2016, dus nog voor haar bekendheid een vlucht nam. Het gaat over Finn Pompe en zijn nichtje Juno, die hun jeugd doorbrachten in Zoutkamp, waar ze tegenover elkaar woonden. Hun moeders waren zussen en ze waren allebei enig kind. Het duurt even voor ik begrijp wie wie is in de familie en het kost me misschien wel honderd bladzijden om goed in het verhaal te komen. Dat komt ook doordat het perspectief af en toe verspringt tussen hij en ik, wanneer Finn zijn levensverhaal en dat van zijn ouders en grootouders aan zijn dochtertjes vertelt voor ze gaan slapen.

Verder lezen

Maria’s kerstverhaal – Mathilde Stein & Sophie Pluim

Het is weer bijna kerst en christenen vieren dan de geboorte van Jezus. Het oude verhaal is al in veel gedaantes voorbijgekomen en ik heb het talloze keren gehoord en gelezen. Toch is het Mathilde Stein gelukt om me te ontroeren met een nieuwe versie vanuit het perspectief van Maria, die een tiener was toen de engel bij haar kwam.

Verder lezen

Assassin’s apprentice – Robin Hobb

Robin Hobb heeft een hele stapel boeken geschreven die zich allemaal afspelen in dezelfde fantasie-wereld. Het voelt Middeleeuws aan, met een koninklijke familie in een kasteel en allerlei bedreigingen. Mensen komen bij bosjes om het leven, behalve de hoofdpersoon, hoewel die een paar keer op het nippertje aan de dood ontsnapt. Natuurlijk is er ook een grote reis van mensen die op paarden rijden.

Assassin’s apprentice is het allereerste deel. In dit boek kijkt hoofdpersoon Fitz terug op zijn jeugd. Als zesjarig jongetje wordt hij door zijn moeder afgeleverd bij het kasteel, waar de prins woont die hem ooit buitenechtelijk heeft verwekt. Ze weten niet zo goed wat ze met de jongen aanmoeten en brengen hem dan maar onder bij de stalbeheerder Burrich, waar hij slaapt bij de paarden en honden. Omdat hij zijn naam niet weet te vertellen, wordt de jongen Fitz genoemd, wat ‘zoon van’ betekent. Fitz groeit op en krijgt een nauwe band met de dieren. Via zijn gedachten communiceert hij met zijn hond Nosy. Samen gaan ze er elke dag op uit en beleven van alles. Als Burrich de gave van Fitz ontdekt, wordt hij erg kwaad. Nosy moet weg en Burrich spreekt Fitz streng toe: hij mag nooit meer zo met dieren communiceren.

Verder lezen

Thuis in de 17de eeuw – Sara van Dijk

In het Rijksmuseum in Amsterdam is momenteel een boeiende tentoonstelling over het dagelijkse leven in de zeventiende eeuw. Onder de titel Thuis in de 17de eeuw is ook een mooi boek verschenen. De tentoonstelling volgt losjes een dagindeling, terwijl het boek per hoofdstuk een ander thema belicht, zoals huis, lichaam, maaltijd en werk. Daarnaast zijn er nog wat korte hoofdstukken over bijzondere gebeurtenissen zoals huwelijk, geboorte en winterfeesten.

Verder lezen

We moeten je iets vertellen – Marlies Slegers

Hazel is dertien jaar als haar ouders vertellen dat ze gaan scheiden. De gezinsvakantie in Italië gaat daarom niet door. Hazel moet bij haar oma gaan logeren, die op een eiland woont. Ze is erg boos en teleurgesteld, maar ze heeft geen keus. Haar ouders zetten haar samen op de boot, waar ze twee jongens ontmoet: de vriendelijke Kean die twee jaar ouder is en zijn neefje Raaf, die zich een beetje anders gedraagt. Hij schrijft alles wat hij te weten komt op in een schrift en is erg direct in zijn uitspraken.

Verder lezen

Maria Sibylla – Inez van Dullemen

Inez van Dullemen heeft een prachtige, rijke schrijfstijl, met zeldzame woorden. Het past helemaal bij de geschiedenis van Maria Sibylla Merian, die in 1700 naar Suriname ging om daar tropische vlinders te bestuderen. Ze schilderde die samen met hun rupsen en de planten waar ze op leefden.

Als klein meisje heeft Maria Sibylla leren tekenen en schilderen van haar stiefvader in Frankfurt am Main. Tijdens haar huwelijk gaat ze door met schilderen, totdat ze weggaat bij haar echtgenoot. Samen met haar twee dochters sluit ze zich aan bij de Labadisten in Friesland, een religieuze gemeenschap. Haar broer Casper heeft haar daartoe overgehaald.

Verder lezen